Wydra - (Lutra lutra)


Wydry należą do rodziny łasicowatych i w tej rodzinie są jedynią grupą zwierząt prowadzących rzeczywiście wodno-lądowy tryb życia. Przedstawiciele różnych gatunków wydr mają bardzo podobny wygląd, chociaż różnią się wielkością ciała. Ciało najmniejszego gatunku - wydry indyjskiej - ma długość do sześćdziesięciu sześciu centymetrów, a największej -ariranii do stu czterdziestu. Wszystkie wydry mają opływowy kształt ciała, mała głowę i gruby, zwężający się ku końcowi ogon. Odnóża są dość krótkie, zaopatrzone w ostre pazury i błonę pławną między palcami. Sierść wydr jest gęsta i nieprzemakalna.

Większość wydr żyje w bezpośredniej bliskości wody - na bagnach, nad jeziorami, stawami, rzekami i potokami. Wydry morskie można spotkać tylko na wybrzeżach morza. Schronieniem i legowiskiem wydr są zwykle nory wykopane na brzegu. Otwór wejściowy do nory może być pod wodą lub na powierzchni. Wydra morska jest ze wszystkich gatunków wydr najbardziej związana z wodą - osobniki tego gatunku nawet śpią w wodzie, owijając się w zwoje glonów morskich i utrzymując dzięki temu bezpieczną pozycję ciała podczas snu. Wydry morskie również kopulują i rodzą się w morzu. Tutaj też zdobywają pożywienie. Zasadniczo wydry prowadzą nocny tryb życia, ale w miejscach, gdzie nie są niepokojone przez człowieka, są również aktywne w ciągu dnia. Zachowania socjalne wydr są zróżnicowane. Kilka gatunków tych ssaków, na przykład wydra europejska (Lutni lutni), prowadzi samotniczy tryb życia, chociaż pary samców i samic w okresie rozrodczym mogą ze sobą przebywać przez długi czas. Inne gatunki, szczególnie arirania, wydra plamoszyjna oraz wydry indyjskie są spotykane w małych grupach. U kilku gatunków wydr wykazano istnienie terytoriów, które są oznaczane substancjami zapachowymi wytwarzanymi przez gruczoły umieszczone u nasady ogona, a także odchodami oraz moczem.

Wydry żyjące w grupach rodzinnych posiadają wspólne dla wszystkich członków grupy miejsca, w których zakopują odchody i mocz. Wydry są zwierzętami wydającymi rozmaite odgłosy: chichoty, szczeknięcia, ćwierkania, pomruki, chrząkania i warknięcia. Za ich pomocą sygnalizują one swój aktualny nastrój, witają się, alarmują, ostrzegają potomstwo i łączą się w pary. Często uważa się, że wydry są bardzo wesołe. Wykonują w wodzie różne zabawne ewolucje -nurkują, skaczą na siebie, wynoszą na powierzchnię różne przedmioty. Ten rodzaj zachowań jest najprawdopodobniej sposobem ustalania związków socjalnych między wydrami. Pomaga również w znakowaniu terytorium i doskonaleniu technik łowieckich.

Wydry są mięsożerne i ich pokarmem jest to, co mogą najczęściej schwytać w swoim wodnym środowisku, czyli różne gatunki ryb, kraby, mięczaki i żaby. Niektóre gatunki, wśród nich wydra europejska, zjadają również żyjące w wodzie lub nad nią małe ptaki i ssaki. Wszystkie wydry na swoich pyszczkach mają sztywne włosy dotykowe, których używają pod wodą podczas polowania, chociaż różne gatunki wydr stosują różne metody chwytania zdobyczy. Niektóre łapią zdobycz przednimi łapami, inne chwytają ją pyskiem zaopatrzonym w silne zęby. Wydra morska jest najzręczniejsza i wykazuje dużą pomysłowość podczas żerowania. Nurkuje w poszukiwaniu jeżowców, krabów, małży i ślimaków. Pochwycone ofiary, a także kamienie wydry wynoszą na powierzchnię wody. Potem, leżąc na grzbiecie na powierzchni wody, uderzeniami w leżący na brzuchu kamyk rozbijają skorupę ofiary, aby dostać się do miękkich tkanek. Jednak większość gatunków wydr pożera upolowane w wodzie ofiary na lądzie. Jedzą dużo, gdyż ich potrzeby energetyczne są wysokie, toteż w ciągu doby muszą kilkakrotnie udawać się na polowanie. Osobniki niektórych gatunków polują razem. Wydry kanadyjskie, często polujące parami, zapędzają stadka małych rybek do zatoczek, gdzie są one łatwiejsze do schwytania. Wszystkie wydry mają silne zęby, dzięki którym mogą kruszyć skorupy ślimaków i kości ryb.

Niektóre gatunki wydr mają ściśle określony czas rozrodu - zazwyczaj jest to wiosna. Inne mogą rozmnażać się o każdej porze roku. Ciąża trwa zwykle od sześćdziesięciu do osiemdziesięciu dni, a u niektórych gatunków zapłodnione jajo zagnieżdża się w macicy po kilku miesiącach od momentu zapłodnienia. Wielkość miotu jest zależna od gatunku i wynosi od jednego do sześciu młodych. Wydry z południa Afryki rodzą do pięciu młodych, a wydry morskie rzadko mają więcej niż jedno. Ich młode, urodzone w morzu, jest w momencie urodzin całkowicie owłosione, ma otwarte oczy i posiada zęby. Wydra europejska rodzi w podziemnych norach dwoje lub troje młodych. Są one nagie i ślepe, całkowicie bezradne do szóstego tygodnia życia. Zaczynają pływać w trzecim miesiącu życia i w tym czasie przestają też odżywiać się mlekiem matki. Z matką mogą tworzyć grupę rodzinną aż do jej następnego porodu. Opieką nad potomstwem u większości gatunków wydr zajmują się samice. Jednak u wydry kanadyjskiej samiec przebywa razem z samicą do końca ciąży. Po urodzeniu młodych samica przegania samca. Powraca on, gdy młode są w połowie wyrośnięte i od tego momentu pomaga samicy w opiece nad potomstwem. Większość wydr to gatunki zagrożone wyginięciem. Do sytuacji tej doprowadził człowiek, który od stuleci polował na te zwierzęta ze względu na ich piękne futro. Najbardziej cenione były skóry wydr morskich. Dawniej na wydry polowano także dla sportu oraz tępiono je, gdyż były uważane za szkodniki.